Ratownictwo po godzinach • blog ratownika medycznego • pierwsza pomoc • sprzęt ratowniczy


silenceJuż niedługo uczniowie w szkołach będą mogli, a nawet musieli, nabyć wiedzę i umiejętności z zakresu udzielania pierwszej pomocy. Jest to niewątpliwie ogromny krok do przodu – edukacja z pierwszej pomocy powinna zaczynać się na jak najwcześniejszym etapie kształcenia dziecka.
Śmiertelność przedszpitalna (zanim poszkodowany zostanie przetransportowany do wyspecjalizowanej jednostki) w Polsce cały czas jest dużo wyższa nż w krajach Europy Zachodniej. Dzięki edukacji najmłodszych sytuacja ta może się diametralnie zmienić a współczynnik przeżywalności znacznie wzrosnąć.

Państwowe Ratownictwo Medyczne

Ustawa z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym oprócz określenia zadań systemu, definiuje także zasady edukacji w zakresie udzielania pierwszej pomocy.
Od momentu wejścia w życie ustawy już nie każdy może nauczać pierwszej pomocy, a właściwie może, tyle że nie wszędzie. Szkolić na własną rękę, prowadząc np. działalność gospodarczą, może każdy przysłowiowy „Kowalski” – prawo tego nie zabrania. Jeśli jednak chciałby prowadzić edukację z pierwszej pomocy w szkole czy też na kursie nauki jazdy to musi spełniać warunki określone w Ustawie o Państwowym Ratownictwie Medycznym.
O edukacji z pierwszej pomocy mówi Art. 8 Ustawy – obecnie osobami uprawnionymi do jej prowadzenia są:

  • lekarze systemu
  • pielęgniarki systemu
  • ratownicy medyczni

Ustawa określa wyraźnie, że to właśnie przedstawiciele powyższych grup zawodowych mają prowadzić zajęcia edukacyjne:

[...] Zajęcia edukacyjne w zakresie udzielania pierwszej pomocy są realizowane z udziałem [...].

Nauczyciele

Ustawa o PRM dopuszcza jednakże przeprowadzanie edukacji z pierwszej pomocy przez nauczycieli, oczywiście odpowiednio do tego przygotowanych:

Zajęcia edukacyjne w zakresie udzielania pierwszej pomocy mogą być realizowane przez nauczycieli posiadających odpowiednie przygotowanie.

Aby im to umożliwić, na początku czerwca światło dzienne ujrzał projekt rozporządzenia ministra zdrowia w sprawie przygotowania nauczycieli do prowadzenia zajęć edukacyjnych w zakresie udzielania pierwszej pomocy. Rozporządzenie określa, w jaki sposób nauczyciele mogą nabyć wiedzę i umiejętności niezbędne do prowadzenia edukacji z pierwszej pomocy oraz jaki ma być ich zakres.
Nauczyciel mający prowadzić zajęcia z pierwszej pomocy będzie musiał odbyć kurs kwalifikacyjny i ukończyć go z wynikiem pozytywnym z egzaminu kwalifikacyjnego. Na dowód tego otrzyma zaświadczenie o ukończeniu kursu kwalifikacyjnego, którego wzór definiuje załącznik nr 2 do rozporządzenia.

Ramowy program kursu kwalifikacyjnego musi uwzględniać zakres wiedzy i umiejętności określonych przez Ministerstwo Zdrowia w załączniku nr 1 do rozporządzenia. Obejmuje on następujące zagadnienia:

  • anatomia i fizjologia człowieka
  • bezpieczeństwo własne na miejscu zdarzenia oraz poszkodowanego
  • wzywanie pomocy
  • postępowanie w zadławieniach
  • postępowanie z poszkodowanym nieprzytomnym
  • resuscytacja krążeniowo-oddechowa
  • urazy, tamowanie krwotoków i opatrywanie ran
  • unieruchamianie złamań
  • wychłodzenie i przegrzanie
  • postępowanie przeciwwstrząsowe
  • stany zagrożenia życia jak drgawki, ból w klatce piersiowej, cukrzyca i inne
  • ewakuacja poszkodowanego
  • wsparcie psychiczne
  • pierwsza pomoc w sytuacjach symulowanych

Zaświadczenie wydawane nauczycielom po zdaniu egzaminu kwalifikacyjnego będzie ważne przez 5 lat. Podyktowane jest to zmieniającymi się wytycznymi Europejskiej Rady Resuscytacji co taki właśnie okres.

Jak będzie

apple-bookJak w rzeczywistości będzie wyglądała edukacja uczniów z zakresu pierwszej pomocy okaże się za jakiś czas, gdy wszelkie przepisy, ustawy i rozporządzenia wejdą w życie. Nie trudno jednak się domyślić, że nie będzie tak różowo jak się wydaje.
Ustawa o PRM wyznacza trzy konkretne grupy zawodowe (lekarze i pielęgniarki systemu, ratownicy medyczni) do prowadzenia nauczania z PP. Grupa zawodowa nauczycieli, jako czwarta, jest do przeprowadzania tejże edukacji dopuszczona (patrz powyżej: „mogą być realizowane”). Wyznacznikiem dla decydentów w oświacie będzie jak zwykle pieniądz. Bardziej więc opłacalne będzie jednorazowe wysłanie nauczyciela, który w danej szkole już pracuje, na kurs kwalifikacyjny, niż zatrudnienie dodatkowo ratownika, lekarza czy pielęgniarki.
Nauczyciele będą odbywać kursy kwalifikacyjne w placówkach doskonalenia nauczycieli. Nawet jeśli placówki te będą odpowiednio wyposażone w sprzęt szkoleniowy, to czy szkoły także?
Finał finałów może okazać się, że edukacja uczniów z pierwszej pomocy nie wygląda tak, jak założono. Że szkolenia prowadzą osoby bez doświadczenia zawodowego w ratowaniu ludzkiego życia, bez środków do skutecznego przekazywania wiedzy, a przede wszystkim umiejętności na wagę życia. I kolejny raz polskim uczniom będą wkładane do głowy same wiadomości książkowe, tyle że tym razem nie mające przełożenia na prawdziwego umierającego człowieka.

Grzegorz Nowak

Ratownik medyczny i autor bloga ratowniczy.net. Aktywnie związany z branżą medyczną. Trener pierwszej pomocy, prowadzi firmę Stay & Play organizującą kursy pierwszej pomocy i zabezpieczenia medyczne.

Komentarze (28)

  1. hoopak pisze:

    Cóż, u mnie w szkole jest 2 czy 3 uczniów łącznie ze mną którzy umieją udzielać p. pomocy. I wiecie co jest najśmieszniejsze? Że to nas wykorzystują do przekazywania wiedzy reszcie.

  2. Maciej pisze:

    A gdzie ramowy plan kursu kwalifikacyjnego w zakresie udzielania pierwszej pomocy dla nauczycieli – obiecany przez Ministerstwo Zdrowia?
    To co jest w załączniku nr 1
    do rozporządzenia to tylko zakres wiedzy i umiejętności nauczyciela.
    Co będzie gdy wejdą zmiany w zakresie udzielania pierwszej pomocy? (to się zmienia co 5 lat — wytyczne Krajowej Rady Resuscytacji) Nauczyciele muszą aktualizować swoją wiedzę co 5 lat. Uczą bzdur – sprawdzania tętna itp. Zostawmy to nauczanie fachowcom – ratownikom i lekarzom. Nie każda pielęgniarka może nauczać I pomocy – tylko ratunkowa a nie higienistka lub p. szkolna! Nauczyciele nauczajcie zgodnie z wszelkimi zasadami nauczania I pomocy! Nie popełniajmy tych samych błędów ponownie – zostawmy to ratownikom!!!

  3. tomek pisze:

    czy rat.med. po studium moze prowadzić zajęcia z pierwszej pomocy w szkołach

  4. Tomku, mówi o tym Art. 8 Ustawy o PRM.
    Zapis mówi o prowadzeniu zajęć edukacyjnych z PP przez m.in. ratowników medycznych, niezależnie od ich wykształcenia.

  5. W11 Leko pisze:

    Nauczyciele bardzo dobrze przeprowadzają kursy z pierwszej pomocy są dydaktykami dlatego wiedzajak dobrac odpowiednie metody i środki, pozatym życze powodzenia ratownikom uczenia dzieci z gimnazjum i zawodówki ratownictwa tu nawet niechodzi o naukę tej dyscypliny tylko problemy wychowawcze z jakimi nauczyciel się spotyka na lekcjach. Pozaty, dyrektor i tak nie da wam kasy za te zajęcia bo woli swojego nauczyciela.

    • adam pisze:

      Myślę, że ratownicy dają sobie lepiej radę z uczniami w gimnazjum i zawodówki, niż nie jedni „dydaktycy” :D
      Nauczyciele nie mają zielonego pojęcia o tym jak przekazać umiejętności udzielania pierwszej pomocy. Chciałbym nadmienić, iż na studiach nauczają nas, ratowników, dydaktyki, psychologii i metodyki nauczania pierwszej pomocy, a nawet kwalifikowanej pierwszej pomocy. Mamy (na magisterce) zajęcia w szkołach, praktyki etc…
      Więc proszę mi tu nie pisać, że ratownicy nie potrafiliby dobrać metod i środków. A co do problemów wychowawczych – nie raz w karetce trzeba zająć się ludźmi psychicznymi, nadpobudliwymi czy właśnie dzieciakami z gimnazjum. Jak do tej pory – dajemy radę :) Ten post napisała osoba, która boi się o swoją posadkę nauczyciela „edukacji dla bezpieczeństwa” :D

  6. Manioko pisze:

    Pomimo ze jestem nauczycielem uważam ze pomysł pozostawienia zajeć z i-wszej pomocy zwykłym pedagogom nie jest pomysłem trafionym-jeśli jest taka możliwość pozwólmy to robić fachowcom czyli rat.medycznym oczywiście powinny to być osoby z odpowiednim stażem zawodowym. O ile dobrze sie orientuje jednym z wykładanych przedmiotów na kierunku rat.med. jest właśnie dydaktyka,psychologia,prawo dlatego nie mam wątpliwości co do ich umiejętnosci przekazania swojej wiedzy słuchaczom w tym wypadku uczniom szkół podstawowych czy średnich..

  7. Katarzyna pisze:

    Pozostawianie tego zwykłym pedagogom na pewno nie jest dobrym pomysłem. Ale przecież zajęcia z udzielania pierwszej pomocy będą mogli prowadzić tylko ci nauczyciele, którzy przejdą odpowiedni kurs, zdadzą egzamin itd. itp. Osobiście jestem po kursie WOŚP „Ratuję-uczę ratować”. Mój mąż jest aktywnym działaczem MSM i często przy okazji różnych festynów lub pokazów my również pokazujemy podstawy, czyli jak udzielać pierwszej pomocy. Pracuję w szkole podstawowej i tam również dla chętnych klas robię takie pokazy (gratis-czyli nie mam z tego żadnych profitów) łącznie z ćwiczeniami. Przeciez ważne, żeby dzieciaki umiały pomóc, a nie ratować. Od tego są ratownicy. Takie prawdziwe szkolenia z zakresu pierwszej pomocy (moim skromnym zdaniem) powinni mieć obowiązkowo wszyscy dorośli (pracujący i nie pracujący), a co roku szkolenia przypominające.
    Zważcie, że to o czym piszemy, to nie jest szkolenie zawodowe uczniów, tylko nauka minimum – podstaw. Prawdziwe profesjonalne ratowanie zostawmy specjalistom. Pozdrawiam :)

  8. Martyna pisze:

    Czy jeżeli jestem lekarzem (nie lekarzem systemu), lecz rodzinnym. Mam uprawnienia pedagogiczne(kiedys uczyłam w szkole policealnej). Mam skonczone kursy z ratownictwa w ramach specjalizacji.Czy moge uczyc pierwszej pomocy na kursach na prawo jazdy i w szkole?

  9. Witaj Martyno,
    niestety jeśli chodzi o kursy nauki jazdy i nauczanie PP w szkołach w ramach przedmiotu „Edukacja dla bezpieczeństwa” to przepisy stanowią jasno – mogą je wykonywać lekarze zatrudnieni w systemie Państwowego Ratownictwa Medycznego. Podobnie sprawa wygląda z kursami kwalifikacyjnymi dla nauczycieli i kursami kwalifikowanej pierwszej pomocy (tu dodatkowo konieczne jest min. 3-letnie doświadczenie zawodowe).
    Nic natomiast nie stoi na przeszkodzie abyś prowadziła wszystkie inne szkolenia z PP, np. dla firm czy urzędów.

  10. Basia pisze:

    Witam
    mam takie pytanie
    czy nauczyciel wych. fizycznego który wcześniej ukończył szkołę ratownictwa medycznego z dyplomem ratownika który nie pracował w zawodzie ale jego dyplom jest ważny, może uczyć pierwszej pomocy czy nie? (edukacji dla bezpieczeństwa)

    • Witaj Basiu,
      pomimo braku doświadczenia w ratownictwie Twój dyplom zawodowy ma zachowaną ważność, tak więc myślę że nie ma przeciwwskazań. Oczywiście mowa tutaj o prowadzeniu zajęć jedynie z pierwszej pomocy, gdyż do wykładania całości przedmiotu edukacja dla bezpieczeństwa konieczne jest stosowne wykształcenie (zapewne podyplomowe).
      Pozdrawiam

  11. Tomasz pisze:

    Witam
    jestem ratownikiem ukonczylem 2 letnia szkole bez dodatkowego kursu pedagogicznego jedynie co mialem dydaktyke w szlole przez 2 lata i musielismy zaliczyc conajmniej 5 szkolen z PP. Czy moge uczyc w szkole czy też na kursie nauki jazdy???

  12. Tomek pisze:

    Witam.
    Organizujemy różne międzyszkolne imprezy sportowe.
    Czy czynny nauczyciel wf po podyplomowych studiach z ratownictwa medycznego może pełnić funkcję jako opieka medyczna na zawodach sportowych. A jakie są jego możliwości pracy na zawodach związków sportowych /młodzieżowych i seniorskich/
    Z góry dziękuję za odpowiedź.

  13. Albert pisze:

    Witam, jestem ratownikiem z licencjatem od 2-óch lat, mam ukończone różne kursy, min. PHTLS, BLS-AED instruktor, ALS, ACLS. Od niedawna mam działalność -Ratownik med. Pracuję cały czas w pogotowiu rat. Chciałbym dorobić prowadząc szkolenia w szkołach, zakładach pracy, szkołach nauki jazdy. Chciałbym wiedzieć czy mogę np w szkole każdemu uczniowi, który pozytywnie zaliczy kurs, wystawić zaświadczenie o odbyciu takiego kursu? I tak przy okazji może ktoś wie ile się bierze za taki kurs?-oczywiście o kasę chodzi. Pozdawiam.

    • Witaj Albercie!
      Kursy pierwszej pomocy oczywiście możesz prowadzić, zarówno jeśli chodzi o szkolenia w firmach, szkołach jak i dla każdej innej placówki.
      Jeśli chodzi o edukację w szkołach w ramach przedmiotu „Edukacja dla bezpieczeństwa” to z tego co wiem, nie jest konieczne wystawianie każdemu z uczniów zaświadczenia.
      W pozostałych przypadkach wręczenie kursantom zaświadczeń jest jak najbardziej wskazane, w szczególności na kursach dla pracowników.
      Stawki na rynku za szkolenia są natomiast przeróżne. Możesz poprzeglądać strony różnych firm i w ten sposób zorientować się w temacie. Od siebie tylko dodam, że dobrze jest znać wartość swojej wiedzy i umiejętności – w tym jednak Ci nie pomogę ;-).

  14. Stefania pisze:

    Jak długo ważne jest zaświadczenie wystawione przez ratownika pracownikowi (nauczycielowi)z zakresu udzielania pierwszej pomocy przedlekarskiej?
    Z ustawy wynika, że ratownik wykwalifikowany nauczyciel może szklić innych pracowników. Jego kwalifikacje wazne są na 5 lat. Jaki okres ważności jest wyszkolonych pozostałych przez niego pracowników?

    • Witaj!
      W swoim pytaniu mylisz ze sobą dwa rodzaje kursów. Kwestię wyjaśniam poniżej:

      - kurs pierwszej pomocy „zwykły” wynika z obowiązku określonego w Kodeksie Pracy, o przeszkoleniu pracowników z zakresu udzielania PP; nie ma podstaw prawnych do nadawania terminu ważności zaświadczeniu/certyfikatowi po takim kursie – nie o tym kursie w powyższym artykule jest mowa,
      - kurs kwalifikacyjny dla nauczycieli z zakresu udzielania pierwszej pomocy – organizowany dla osób, które w ramach przedmiotu „Edukacja dla bezpieczeństwa” będą nauczać pierwszej pomocy uczniów; zaświadczenie jest ważne 5 lat od zdania egzaminu, lecz ten kurs nie uprawnia do wydawania zaświadczeń np. pracownikom, a jedynie do prowadzenia zajęć w ramach systemu oświaty dla uczniów.

      Mam nadzieję, że rozwiałem Twoje wątpliwości.
      Pozdrawiam

  15. Zosia pisze:

    Witam, jestem pielęgniarką licencjonowaną, kontynuję aktualnie studia megisterskie, mam wyrobione prawo wykonywania zawodu ale jszcze nie podjełam pracy zwodowej. Ukończylam również kwalifikowany kurs pp który daje według roporządzenia ministra zdrowia i ustawy o PRM daje tytuł” ratownika”. Cy z takimi kwalifikacjami mogę proawdzić zajęcia w szkole jazdy? czy mogę proawdzić szkolenia dla firm z zakresu pp podczas szkolenia bhp?

  16. Monika pisze:

    Witam;)
    W kwietniu otrzymalam dyplom ratownika medycznego i zaczelam poszukiwac pracy:)Pogotowie ratunkowe? niestety kobiety maja male szanse. Pojechalam wraz z kolega. Weszlam pierwsza. Dyrektor mi powiedzial” brak miejsc” po 15 min. poszedl kolega… dostal prace. Sor niestety nie ma wolnych miejsc poniewaz sa pielegniarki:( Szkoly – Przepraszamy ale wyszkolilismy jednego nauczyciela:D Parodia! Kazdy docieka swoich praw ale niestety nam odbieraja mozliwosci. Jesli mozecie dajcie znac jak jest u was;) z gory dziekuje i pozdrawiam:D

  17. adam pisze:

    Witam!!!
    Czyli ratownik medyczny, po licencjacie, nie może uczyć całościowo przedmiotu „Edukacja dla bezpieczeństwa”???
    Z góry dziękuję za odpowiedź
    Adam

    • moni pisze:

      Niestety nie:D po 1 z tego co sie dowiedzialam trzeba miec kwalifikacje pedagogiczne czyli po lic. studia podyplomowe, po 2 wolą sobie wyszkolic starych nauczycieli niz przyjac kogos nowego( wymagaja doswiadczenia zawodowego), po 3 jest juz na rynku sporo osob ktore maja skonczone studia Edukacja dla bezpieczenstwa:D wiec i tu nie dali szansy ratownikom;)Nawet jesli sie wyszkolimy i bedziemy miec kwalifikacje aby uczyc to i tak po kierunkowych studiach lub wyszkoleni nauczyciele maja wieksze szanse.Pytalam sie w szkolach w woj. Lubelskim to na 1 miejsce przecietnie jest 15 podan;)

  18. Alicja pisze:

    jestem nauczycielem przedmiotu edukacja dla bezpieczeństwa i posiadam wymagane uprawnienia do prowadzenia zajęć edukacyjnych z zakresu pierwszej pomocy. czy zatem mogę na podstawie tych uprawnień uczyć pierwszej pomocy w ośrodkach szkolenia kierowców?

  19. Monia pisze:

    Witaj Alicja ;) Lepiej spytaj się w ośrodku szkolenia kierowców i oni Ci odpowiedzą ;) Ja np. nie mam pojęcia :D pozdrawiam

Napisz komentarz

Connect with Facebook

Przed skomentowaniem zapoznaj się z polityką komentarzy na Ratowniczy.net.

Bądź na bieżąco!


  • Facebook
  • Blip
  • Twitter
  • RSS